Inzet op eenzaamheid blijft noodzakelijk
27-Feb-2026 16:48

Leestijd 3 minuten

In 2018 is er landelijk een campagne gestart om eenzaamheid tegen te gaan. Dit lijkt enig succes te hebben omdat de totale eenzaamheid iets afneemt. Toch is ongeveer 47% van de bevolking op een een of andere manier eenzaam. In Den Bosch is het aantal mensen dat ernstig eenzaam is het afgelopen jaar toegenomen van 11 naar 14%. Er zijn veel initiatieven om eenzaamheid tegen te gaan. Wethouder Van der Sloot wil dat er onverminderd aandacht blijft voor de strijd tegen eenzaamheid.

Eenzaamheid is niet eenvormig. Er zijn drie soorten te onderscheiden. De eerste is sociale of emotionele eenzaamheid. Die kan ontstaan door het gebrek aan vrienden of een relatie, maar ook door het gevoel er niet bij te horen. Zelfs in gezelschap kan iemand alleen zijn. Als tweede kan er ook sprake zijn van emotionele eenzaamheid. Hierbij kan iemand de emotie zoals verdriet, angst, blijdschap of boosheid niet delen met anderen. De derde is ernstige eenzaamheid. Hierbij is vaak sprake van schade aan gezondheid zoals obesitas, hartziekten, slapeloosheid of verslaving. Ook depressie en suïcidale gevoelens zijn verschijnselen die vaak optreden bij deze vorm van eenzaamheid.

Om uit de eenzaamheid te komen moet het initiatief komen van degene die eenzaam is. Wat de omgeving kan doen is zorgen dat er plekken zijn waar eenzame mensen naar toe kunnen gaan. Dat is een taak van de samenleving en de gemeente kan hierbij ook een faciliterende rol spelen. Belangrijk is dat mensen eenzaamheid herkennen en dat is niet gemakkelijk. Eenzaamheid kan optreden als iemand een belangrijke verandering in het leven ondergaat. Hierbij valt te denken aan verlies van een baan of pensionering waarbij een sociaal netwerk wegvalt. Ook een scheiding kan leiden tot eenzaamheid. De omgeving van een persoon zou hiervoor aandacht moeten hebben.

Zorgen voor plekken waar mensen elkaar ontmoeten is belangrijk. De gemeente faciliteert dit ook, bijvoorbeeld door activiteiten in buurhuizen of bij sportclubs. Mensen die eenzaam zijn, hebben vaak de neiging hierover niet te praten. Een omgeving die openstaat voor een dergelijke gesprek is dan een fijn hulpmiddel. Hiervoor zijn diverse initiatieven zoals het maatjestraject, Lief- en Leed straatjes en Fietsmaatjes.

Bij bepaalde bevolkingsgroepen komt eenzaamheid vaker voor zoals minima, alleenwonenden, inwoners met een niet-Europese achtergrond en inwoners met gezondheidsklachten. Zowel professionals als vrijwilligers moeten samenwerken om mensen die eenzaam zijn een plek te geven waar ze naar toe kunnen. Eenzaamheid komt voor bij zowel jong als oud. Zowel scholen (jongeren) als bijvoorbeeld woningcorporaties (ouderen) kunnen rol hebben bij het signaleren en faciliteren van plekken om eenzaamheid tegen te gaan. Sinds een paar jaar is de beweging #VanIkNaarWij actief in Den Bosch. Dit gaat mede over het vergroten van netwerken en in het kader van preventie ook om de weerbaarheid beter te maken. Dit Bossche initiatief krijgt ook steeds meer landelijke belangstelling.

De overheid begon met de campagne 'Eén tegen eenzaamheid'. Ondertussen doet 80% van de gemeenten hieraan mee en zijn er al veel lokale initiatieven opgestart. De actie campagne liep tot en met 2025. De overheid gaat wel door met deze campagne, maar waarschijnlijk is er minder geld beschikbaar. De Week tegen Eenzaamheid (dit jaar van 24 t/m 30 september) blijft. De ontstane initiatieven moeten de komen jaren worden verdiept. Dit zal voor op lokaal en regionaal niveau moeten plaatsvinden. Eenzaamheid moet ook meer verankerd worden in het lokale beleid.

Auteur: Alfred Heeroma

105 keer werd dit bericht gelezen