Calimero achtte zich klein. Fotograaf: Alfred Heeroma - Bron: Clipartmax
Calimero zei altijd "Zij zijn groot en ik is klein en dat is niet eerlijk". Nu stamt Calimero uit jaren 60, maar werd in Nederland pas in de jaren 80 bekend. Vechten tegen de grote boze wereld is echter wat nog steeds speelt en het wordt alleen maar erger.
Ooit was alles voor de mens kleinschalig. De mens leefde volgens een nomaden principe totdat ze zich gingen vestigen. Eerst in kleine groepen en daarna werd het steeds groter. Dorpen werden steden, steden werden landen en tegenwoordig lijkt alles aan elkaar verbonden en dat noemen we globalisering. Het vervelende daaraan is dat het als individu nog onmogelijk is om zaken zelf in de hand te houden, tenzij je je helemaal terugtrekt uit de heksenketel.
Nu ben ik iemand die steeds meer terug wil gaan naar kleine schaal, maar dat blijkt enorm moeilijk. Dan kom je ook uit bij kleinere bedrijven. Mensen die een bedrijf op kleine schaal proberen falen of hebben succes en worden opgekocht door een groter bedrijf. En dat laatste vind ik behoorlijk irritant. Want vaak is een product van zo'n bedrijf goed (genoeg). Als je de inzet van een bedrijfje positief ervaart, ben je ook wel bereid iets meer te betalen. Helaas werd de maker van vegetarische 'vlees'producten opgekocht door een grote vleesfabrikant. Daar gaat mijn idealisme. De leveranciers van natuurvriendelijke zeepproducten is nu ook eigendom van een multinational. Ik koos voor een kleine lokale bank, ook al onderdeel geworden van een grotere bank. En zo kan ik wel doorgaan. Het idealisme wordt telkens vakkundig onderdrukt door bedrijven met blijkbaar enorme zakken geld. En dat is niet eerlijk.
Vaak wordt gezegd dat door schaalwinst de producten goedkoper worden of een grotere markt kunnen bereiken. Maar dat is nu juist het wat idealisme niet is, dat gaat juist om lokaal en kleinschalig. Ik wil niet telkens meer, maar juist minder. En geloof me, ik ben nog niet eens een echte idealist, maar slechts iemand die vindt dat het minder kan. Als ik mijn voetafdruk zet langs die van een gemiddelde Afrikaan, dan is mijn voetafdruk groot. En waarschijnlijk is de voetafdruk van een gemiddelde Afrikaan weer veel groter dan de inheemse bevolking die bij de klimaattop in Brazilië met geweld buiten werd gegooid. Heb je al weinig en vraag je alleen of mensen rekening met je leefgebied willen houden, krijg je dit. Het is niet eerlijk.
En als je dan eens grote mond opentrekt, dan zal macht je meteen om de oren slaan. Minister Karremans greep in bij Nexperia, China boos en stopte de chips export en de auto-industrie vreesde een productiestop. Iedereen keek naar Karremans, maar wat we eigenlijk hadden moeten doen is kijken waarom we alles toch naar China hebben verplaatst. Alleen maar om geld te besparen? Nu zien we ineens hoe afhankelijk we zijn. En hoe dom we zijn geweest. Maar dat laatste gebeurt niet. We blijven massaal hangen aan de bedrijven met grote zakken geld. Als je als kleine ondernemer iets te groot wordt, dan wordt je opgekocht. In de markteconomie mag dat allemaal. En dat is niet eerlijk
En dan hoor ik mensen roepen dat Nederland eerst moet zijn. U weet wel 'eigen volk eerst'. Hallo, Nederland is voor het grootste deel in buitenlandse handen. Rotterdam mag dan als haven een nationale trots zijn, het is voor 80% in buitenlandse handen (zo berichtte FTM onlangs). En veel bedrijven zijn in buitenlandse handen. Ahold zou zonder de VS zo omvallen, Shell heeft weinig met Nederland te maken, net zoals KLM of Philips. Ooit trotse Nederlandse bedrijven, maar dat was vroeger. Dus als je zo trots zou zijn op Nederland, probeer dan maar eens producten te kopen bij puur Nederlandse bedrijven. Ik vrees dat voor velen een wereld opengaat.
En zelfs als je geen idealist bent, dan nog is het heel lastig om je te verzetten tegen het grote geld. In het dorpje Moerdijk zullen zich toch wel afvragen hoe het kan dat men moet wijken voor industrie, terwijl de overheid maar roept dat er woningen moeten worden gebouwd.
Zelfs de overheid heeft er last van. Een Nederlandse cloudservice wordt gebruikt door overheidsdiensten, maar dreigt nu overgenomen te worden door het grote geld in de VS. Lastig, want de overheid had voor een Nederlandse service gekozen om niet afhankelijk te zijn een Amerikaanse service.
Er zijn nog genoeg mensen met idealen, maar het is zo moeilijk om een ideaal leven te leiden. En als je opkomt voor je idealen, dan mag dat als het binnen de lijntjes past. Zolang een meerderheid geen moeite heeft met het grote geld, roofbouw op de aarde, onderdrukking van minderheden, lucht- en watervervuiling en fascistische en racistische uitingen, dan zal de mensen met idealen klein blijven. En dat is niet eerlijk.
Auteur: Alfred Heeroma 702 keer werd deze column gelezen
